تنگی کانال (Spinal stenosis) به چه معناست؟

تنگی کانال (Spinal stenosis)، به معنی تنگ شدگی در فضای داخل ستون فقرات، در محلی است که نخاع، تکاساگ و ریشه های عصبی قرار گرفته اند. اثر فشار ناشی از تنگی کانال روی عصب  ها و نخاع، می تواند برای بیمار علائم ایجاد نماید. اکثر تنگی  های کانال در ناحیه کمر و گردن اتفاق می  افتد، هر چند که در نواحی پشت نیز گاهی تنگی کانال مشاهده می گردد. بسیاری از بیمارانی که تنگی کانال دارند، بدون علامت هستند و فقط در هنگام ورزش و یا دویدن با سرعت زیاد ممکن است علائم خفیفی در ایشان رخ بدهد.

اما در بسیاری از بیماران این علائم شدت بیشتری دارند و در حدی است که بیمار به پزشک مراجعه می کند. در مواردی که شدت علائم بسیار زیاد است پزشک ممکن است برای بیمار روش های جراحی را به سایر روش های درمانی ترجیح بدهد.

تنگی کانال (Spinal stenosis)

دو دسته مهم تنگی کانال یا تنگی کانال ستون فقرات در انسان وجود دارد:

1- تنگی کانال Cervical یا تنگی کانال گردن

2- تنگی کانال Lumber یا تنگی کانال کمری

در هنگامی که تنگی کانال Cervical اتفاق می افتد، به علت اینکه در ناحیه گردن، نخاع وجود دارد علائم ناشی از فشار روی نخاع ظاهر می گردد؛ اما هنگامی که تنگی کانال در ناحیه کمری اتفاق می افتد، به علت اینکه آنجا ساک نخاعی حاوی نخاع نمی باشد و تنها ریشه های عصبی در داخل ساک می باشند، نوع و شدت علائم متفاوت می باشند.

علائم تنگی کانال گردن

علائم تنگی کانال کمر

  • ضعف، بی حسی و مور مور در اندام های تحتانی و پا ها
  • عدم توانایی راه رفتن مناسب به علت ضعف انگشتان و مچ پا
  • درد تیر کشنده به اندام تحتانی در هنگام راه رفتن های متمادی که باعث می شود بیمار بعد از چند قدم راه رفتن، روی زمین چمباتمه بزند
  • کمر درد
علائم تنگی کانال کمر 

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟

در صورتی که هرکدام از علائم فوق در بیمار ظاهر شوند، حتما باید جهت معاینه به پزشک مراجعه کند. به خصوص تنگی کانال گردن در صورتی که به موقع تشخیص داده نشود و درمان مناسب صورت نگیرد، می تواند برای بیمار علائمی ایجاد نماید که حتی پس از جراحی بهبود نخواهد یافت.

علل تنگی کانال

  • رشد بیش از اندازه استخوان ها به هر علتی مثل بیماری های ژنتیکی، بیماری پاژه و یا فعالیت های زیاد ستون فقرات که باعث افزایش ضخامت آن می گردد.
  • دیسک هرنیه شده. در صورتی که یک یا چند دیسک به شدت وارد کانال ستون فقرات گردد، می تواند عارضه تنگی کانال را به دنبال داشته باشد
  • ضخیم شدن لیگامان های ستون فقرات. ستون فقرات حاوی لیگامان های متعددی است که مهره ها را به هم اتصال می دهند. هر زمان این لیگامان ها بیش از اندازه رشد کنند می توانند تنگی کانال ایجاد نمایند.
  • تومورها. رشد تومورهای داخل ستون فقرات و یا مهره ها و ورود آنها به داخل کانال ها، می تواند ایجاد کننده تنگی کانال باشد.
  • Spinal fx یا تروما و یا تصادفات ستون فقرات. در صورت تصادف با اتومبیل و یا سقوط که باعث جابجایی و یا شکستگی در ستون فقرات می گردد، ممکن است به علت ورود قطعات استخوانی به داخل کانال، تنگی کانال اتفاق افتد.

روش های درمان تنگی کانال

روش های درمان تنگی کانال

باید ها و نباید ها در جراحی تنگی کانال

در جراحی ستون فقرات گردنی و کمری، برای بیمارانی که دچار تنگی کانال شده اند، باید بدانید که با روش های جدید، بسیاری از بیماران می توانند هر چه سریع تر به زندگی عادی بازگردند. این عمل جراحی که به صورت لامینکتومی با و یا بدون فیوژن، برای بیمار انجام می شود و اکثرا از میکروسکوپ جراحی برایشان استفاده می گردد، می تواند علائم بیمار را به سرعت رو به بهبودی ببرد. متاسفانه بسیاری از بیماران زمانی به پزشک مراجعه می کنند که علائم ماندگار برایشان تولید شده است. در صورتی که نخاع گردن به علت فشار ناشی از تنگی کانال گردن، دچار تغییر رنگ یا هیپرسیگنال گردد، بسیاری از علائم علی رغم جراحی برای بیمار باقی خواهد ماند.

همین طور در مورد کانال کمری، اگر تنگی کانال باعث سندروم کودا اکوینا و یا سندروم دم اسب گردد، بسیاری از علائم علی رغم عمل جراحی، ممکن است بهبودی نیابند؛ لذا به بیماران توصیه می گردد در صورتی که پزشک معالج به ایشان توصیه جراحی می کند، بدون مقاومت آن را انجام دهند.

آیا اوزون تراپی یا لیزر تراپی برای بیماران تنگی کانال مفید می باشد؟

نکته بسیار مهمی که بایستی بیماران از آن اطلاع داشته باشند این است که هنگامی که تنگی کانال کمر یا تنگی کانال گردن و یا دیسک همراه پارگی، در ستون فقرات بیماری وجود داشته باشد، انجام هرگونه روش درمان جراحی با لیزر و یا با اوزون کاملا مردود می باشد. لذا به هیچ عنوان برای بیماری که تنگی کانال گردن و کمر دارد، استفاده از روش هایی به جز روش جراحی مستقیم با میکروسکوپ یا عمل باز توصیه نمی گردد.

موضوعات مرتبط
آیا این مطلب مفید بود؟ به اشتراک بگذارید
اشتراک گذاری در telegram
اشتراک گذاری در twitter
اشتراک گذاری در linkedin
جدیدترین مقالات

از دکتر بپرسید